Supuestos especiales

Genero-arrakala murrizteko osagarria soilik aitortuko zaie nahitaezko erretiro-pentsioei, zerbitzurako ezintasun iraunkorragatiko pentsioei edo 2021eko otsailaren 4tik aurrera eragindako ezintasunagatiko pentsioei, seme-alaba bat edo gehiago izan direnean.

EBJAren 2025eko maiatzaren 15eko Epaia onartu ondoren, eta Estatuko Klase Pasiboen Legearen hemezortzigarren xedapen gehigarrian (EELren 18. xedapen gehigarria) xedatutakoa epai horretara egokitzeko lege-aldaketa bat egin bitartean, osagarri hori (GGOL) emakumeentzat aurreikusitako baldintza berberetan aplikatu behar zaie gizonei, baina prestazioaren konfigurazio bateratuari eutsiz, zeinaren arabera pentsio txikiena jasotzen duen gurasoari aitortu behar baitzaio.

Osagarriaren zenbatekoa hilean 36,90 eurokoa izango da 2026. urterako, seme-alaba bakoitzeko. Zenbateko hori halako lau izango da jaso beharreko zenbatekoa.

Gainera:

• Osagarriaren zenbatekoa ez da kontuan hartuko pentsioen gehieneko muga aplikatzean.
• Osagarria hamalau ordainsaritan ordainduko da, horretarako eskubideak zehazten duen pentsioarekin batera.
• Seme edo alaba bakoitzak osagarri ekonomiko bat jasotzeko eskubidea baino ez du emango.
• Gizarte Segurantzako edozein araubidetan aitor daitezkeen osagarriak bateraezinak izango dira elkarren artean, eta pentsioaren kausatzaileak alta-aldi gehien dituen araubidean ordainduko dira.

Klase Pasiboen pentsioetan amatasunagatiko osagarria aldi baterako mantentzea.

Amatasun-osagarria jasotzen ari direnek osagarri hori jasotzen jarraituko dute.

Amatasun-osagarri hori jasotzea bateraezina izango da pentsio publiko berri bat aitortzeagatik legokiokeen genero-arrakala murrizteko osagarriarekin, eta interesdunek bata edo bestea aukeratu ahal izango dute.

Amatasun-osagarria jasotzeko eskubidea eman zuen seme-alabaren baten beste gurasoak genero-arrakala murrizteko osagarria eskatzen badu eta hala badagokio, jasotzen ari zen amatasun-osagarritik kenduko zaio aitortzen zaion hileko zenbatekoa. Pentsioak, zerbitzu aktiboa luzatuz gero

Europar Batasuneko Justizia Auzitegiaren 2019ko abenduaren 12ko Epaiaren ondorioz (3/2021 Errege Lege Dekretuaren aurreko idazketan EPOELTBren 18. xedapen gehigarriari aplikatu beharrekoa), 2016ko urtarrilaren 1etik aurrera bi gurasoek, generoa edozein dela ere, amatasunagatiko osagarria jasotzeko eskubidea lor dezakete, baldin eta seme-alaba naturalak edo adoptatuak izan badituzte eta erretiro-pentsio baten edo nahitaezko erretiro-pentsio baten edo zerbitzurako ezintasun/ezintasun iraunkorragatiko pentsio baten onuradun badira, betiere aitortu beharreko osagarriak bakarra izan behar duela kontuan hartuta, eta, beraz, guraso bakarra izan daitekeela osagarri horren onuradun, eta ez biak.

Pentsio-osagarri bat aitortuko zaie. Osagarri horren zenbatekoa dagokion erretiro- edo erretiro-pentsioari ehuneko bat aplikatzearen emaitza izango da, pentsioaren gertaera eragilearen aurretik jaiotako edo adoptatutako seme-alaben kopuruaren arabera, honako eskala honen arabera:

• 2 seme-alaba izanez gero: 100eko 5.
• 3 seme-alaba izanez gero: 100eko 10.

• 4 seme-alaba edo gehiago izanez gero: 100eko 15.
  

Amatasun-osagarri hori ez da inola ere erretiro-pentsioaren parte izango, senideen aldeko pentsioak aitortzeko oinarri arautzailea zehazteari dagokionez.

Gainera:
a. Osatu beharreko pentsioan nazioarteko araudia aplikatuz aldiak metatzen badira, osagarria pentsio teorikoaren gainean kalkulatuko da, eta inola ere ezingo du gainditu pentsio publikoen gehieneko muga.

b. Aitortu beharreko pentsioaren zenbatekoa gehieneko pentsioaren mugaren berdina edo handiagoa bada, osagarriaren 100eko 50 baino ez da ordainduko, nahiz eta pentsio publiko bat baino gehiago egon.

c. Aitortu beharreko pentsioa gutxieneko pentsiora iristen ez bada eta interesdunak eskatzen badu eta gutxieneko osagarrirako baldintzak betetzen baditu, amatasun-osagarria gehituko da.

d. Pentsio publikoak aldi berean gertatzen badira, edozein araubidetan gertatzen direla ere, amatasunagatiko osagarri bakarra ordainduko da, honako arau hauen arabera:

- Erretiro-pentsio bat baino gehiagokoa bada, osagarri handiena ordainduko da.
- Erretiro-pentsioa edo alarguntasun-pentsioa bada, erretiro-pentsioari dagokiona ordainduko da.

Estatuko Klase Pasiboen Araubidearen eremu subjektiboan sartzen diren langileek – Klase Pasiboei buruzko Legearen testu bateginaren 2.1 artikuluaren i) eta j) letretan aipatzen direnak izan ezik – funtzionario-izaera galtzen badute, eurentzat edo beren senideentzat ordura arte eskuratutako eskubide pasiboak gordeko dituzte.

Hala ere, langile horiek ezintasun/ezintasun iraunkorragatik erretiro-pentsio arrunta jasotzeko eskubidea izango dute, baldin eta erretiratzeko adinera iritsi aurretik lanbide edo ofizio orotarako erabat ezinduta badaude.

Langile horiek eragindako eskubide pasiboak alderdi batek eskatuta aitortuko dira beti, kasu bakoitzean eskatzen diren baldintzak betetzen direla egiaztatu ondoren, eta ez da beharrezkoa izango aldez aurretik erretiroa aitortzea. Aitorpen horren ondorioetarako, kausatzaileak funtzionario-izaera galdu arte emandako zerbitzuak baino ez dira zenbatuko.

Martxoaren 31ko 432/2000 Errege Dekretuak Estatuko Klase Pasiboen Araubidean Gizarte Segurantzan kotizatutakotzat aitortutako aldiak zenbatzea arautzen du, Eliza Katolikoaren apaizei, erlijiosoei edo erlijiosoei dagokienez, bai eta Justizia Ministerioaren Erakunde Erlijiosoen Erregistroan inskribatuta dauden Eliza Katolikoaren institutu sekularretako kide laikoei dagokienez ere, 1997ko urtarrilaren 1ean sekularizatuta egon eta erlijio-lanbidea edo erakunde sekular horietako kide izateari utzi badiote.

Aipatutako Errege Dekretuak aukera ematen du aldi horiek guztira zenbatzeko, interesdunek hala eskatuta, eta betiere Estatuko Klase Pasiboen Araubidean egiaztatzen diren zerbitzu-urteekin gainjartzen ez badira, bai gizarte-babeseko araubide horretan pentsioa jasotzeko eskubidea sortzeko, bai horren zenbatekoa hobetzeko, baina adierazitako totalizazioaren ondoriozko urteak ezin izango dira inola ere hogeita hamabost baino gehiago izan.

Hauek dira kontuan hartu beharreko alderdi garrantzitsuenak:

1. Interesdunaren eskaerarekin batera, ziurtagiri bat aurkeztu beharko da, eta ziurtagiri horretan zehaztuko dira kotizatutako aldi aitortuekin parekatutako aldiak eta, hala denean, kotizazio efektibokoak. Ziurtagiri hori interesdunak bizilekua duen tokiko Gizarte Segurantzaren Diruzaintza Nagusiaren Probintzia Zuzendaritzak eman beharko du, edo, atzerrian bizi bada, sekularizazioaren unean apaiz-ministerioak edo erlijio-lanbideak jardun zuen herriari dagokionak, edo Eliza Katolikoaren sekular institutu bateko kide laiko gisa jardun zuenak, kargua uzten duenean.
2. Pentsioa kalkulatzeko, Gizarte Segurantzaren Diruzaintza Nagusiak kotizatutakoekin parekatutzat jotzen dituen apaiz-ministerioaren edo erlijio-lanbidearen jardun-aldiak Estatuari C1 azpitaldean emandako zerbitzutzat hartuko dira.
3. Interesdunak behartuta daude pentsiorako eskubidea aitortzeko edo aitortutakoa hobetzeko zenbatzen diren kotizatutako urteei dagokien pentsioaren zenbateko osoaren zatia soilik ordaintzera. Zati hori kalkulatzeko, Klase Pasiboei buruzko Legearen testu bateginaren 31.1 artikuluko eskalan kotizatutakoekin parekatutako urte kopuru bererako finkatutako ehunekoa aplikatuko da, C1 azpitaldea arautzen duten ondasunak izateagatik.
4. Ordaindu beharreko zenbatekoa sortzen diren pentsioaren ondorengo hilekoetan kenduko da, apartekoak barne, eta hilean kendutako zenbatekoa ezin izango da inola ere handiagoa izan ordainketaren hasierako datan ordaindutako pentsioaren zenbatekoaren (zergak kendu ondoren) eta kotizatutzat aitortutako urteak zenbatu gabe legokiokeenaren artean dagoen aldea baino. Klausula horrek bermatzen du inoiz ez dela kenduko erlijio-jardunaren urteen zenbaketaren ondorioz zure pentsioa hobetzen den zenbatekoa baino handiagoa.
5. Ordaindu beharreko kuota gastu kengarritzat hartzen da fiskalki, eta PFEZari buruzko azaroaren 28ko 35/2006 Legearen 19. artikuluan jasota dago.

Gizarte Segurantzako erregimenen arteko kuoten elkarrekiko zenbaketari buruzko apirilaren 12ko 691/1991 Errege Dekretuak aukera ematen du, interesdunak hala eskatuta, Estatuko Klase Pasiboen Araubidean eta Gizarte Segurantzaren Sistemako araubideetan egiaztatzen diren ondoz ondoko edo ordezko kotizazio-aldiak guztira zenbatzeko, bai pentsiorako eskubidea eskuratzeko, bai hura kalkulatzeko aplikatu beharreko ehunekoa zehazteko.

Azken kotizazioak egin dituen erregimeneko organo edo erakunde kudeatzaileak aitortzen du pentsioa, bere arau propioak aplikatuz baina aldien totalizazioa kontuan hartuta, salbu eta araubide horretan pentsioa jasotzeko eskubidea lortzeko eskatzen diren baldintzak betetzen ez baditu; kasu horretan, beste araubidea ebatziko du. Azken kotizazioak aldi berean egiten badira, kotizatutako aldi luzeena egiaztatuta duen erregimenari dagokio ebazpena emateko eskumena.

Pentsioa Klase Pasiboen Erregimenari aitortu behar zaionean, guztira dauden kotizazio-aldiak, beste erregimen batean egiaztatutakoak, baliokidetasun-taula hau aplikatzean ateratzen den taldean edo kategorian egindakotzat hartuko dira:

Gizarte Segurantzako pentsioetan Klase Pasiboen Erregimenean kotizatutako urteak sartzeko, Gizarte Segurantzako erregimenen arteko kuoten elkarrekiko zenbaketa aplikatuz (apirilaren 12ko 691/1991 Errege Dekretua), interesdunak emandako zerbitzuen ziurtagiria eskatu beharko dio Estatuari. Ziurtagiri hori funtzionarioak destinoa azken aldiz zuen ministerio-sailak edo autonomia-erkidegoak emandako CS inprimakiaren bidez egingo da.

Eskubide pasiboen ondorioetarako, nahitaezko soldadutza, gizarte-prestazio baliokidea eta emakumeen nahitaezko gizarte-zerbitzua – gaur egun ezabatuak –, funtzionarioen pentsioak zehazteko, Funtzio Publikoan sartu ondoren betetzen direnean baino ez dira kontuan hartzen.

Funtzionario-izaera lortu aurretik eman badira, nahitaezko soldadutza eta nahitaezko gizarte-zerbitzua gainditzen dituen denbora baino ez da zenbatuko.

Estatuko Klase Pasiboei buruzko Legearen testu bateginaren lehenengo xedapen iragankorrak ezartzen duenez, Estatuko Administrazioko funtzionario zibil eta militarrek, 1985eko urtarrilaren 1a baino lehen sartu baziren eta data hori baino lehen proportzionaltasun-indize jakin bat esleituta zuten kidego, eskala, plaza edo enplegu batetik proportzionaltasun-indize handiagoko beste batera igaro baziren, eskubidea izango dute, beren pentsioa kalkulatzeko, gehienez ere hamar urte zenbatzeko proportzionaltasun-indizeko txikienaren kidegoan, eskalan, plazan edo enpleguan benetan lan egin dutenetik, handienean eman izan balituzte bezala.

Zerbitzuen zenbaketa berezi horretatik kanpo geratzen dira funtzionarioaren borondatezko erretiroak eragindako pentsioak.

Zerbitzurako ezintasun/ezereztasun iraunkorragatiko erretiro-pentsioa adinagatiko erretiro-pentsio arrunta bezala kalkulatzen da, berezitasun batekin: hura gertatzen denean funtzionarioa zerbitzu aktiboan edo antzeko egoeran egonik, une horretara arte egiaztatutakoez gain, funtzionarioari nahitaezko erretirorako adina betetzeko geratzen zaizkion urte osoak ere benetako zerbitzutzat hartuko dira, eta erretiroaren edo erretiroaren ondoriozko kargu-uztea gertatzen den unean atxikita dagoen kidego, eskala, plaza, enplegu edo kategorian egindakotzat hartuko dira.

Hala ere, 2009ko urtarrilaren 1etik aurrera, gertaera eragilea jazotzen den unean interesdunak zerbitzuan hogei urte baino gutxiago daramatzala egiaztatzen badu eta ezgaitasuna edo ezereztasuna ez badu edozein lanbide edo ofiziotarako gaitzen, erretiro-pentsio arruntaren zenbatekoa % 5 murriztuko da zerbitzuan 20 urte bete arte geratzen zaion zerbitzu-urte oso bakoitzeko, eta gehienez % 25 lanean 15 urte edo gutxiago eman dituela egiaztatzen dutenentzat. Pentsioa aitortu ondoren eta erretiroa hartzeko nahitaezko adina bete aurretik, interesdunaren gaixotasuna edo lesioak larriagotzen badira eta, horren ondorioz, interesdunak ezin badu lanbide edo ogibideren batean jardun, pentsioaren zenbatekoa gehitu ahal izango da legokiokeen zenbatekoaren % 100era arte.

Hartzeko arautzaile desberdina duten bi kidego edo kategoriatan edo gehiagotan zerbitzuak eman direnean, erretiro-pentsioa kalkulatzeko, funtzionarioaren administrazio-historia osoa hartzen da kontuan, lehenengo kidegoan eta hurrengoetan sartzen denetik zerbitzu aktiboan uzten duen arte. Horretarako, honako formula hau aplikatuko da:

P = R1 x C1 + (R2 - R1) x C2 + (R3 - R2) x C3 + …

Hau da:

P erretiro-pentsioaren urteko zenbatekoa

R1, R2, R3... zerbitzuak eman dituen lehen kidegoari eta hurrengoei dagozkien hartzeko arautzaileak

C1, C2, C3... lehen kidegoan, eskalan... sartu zenetik erretiroa hartu arte igarotako benetako zerbitzuko urte osoei dagozkien kalkulu-ehunekoak, Pentsioaren kalkulua ataleko ehunekoen taularen arabera.

Aplikatu beharreko ehunekoa zehazteko, urtebetetik gorako denbora-zatiak ondoren emandako zerbitzuei dagokien denbora gisa zenbatuko dira, azken aldian emandako zerbitzuetara iritsi arte, eta hortik ateratzen den gehiegizko denbora ez da zenbatuko.